Marzec – warzywa i owoce

marzec warzywa i owoc.pub

Gruszkizaliczają się do roślin różowatych. Pochodzi z Chin i występuje także w Europie, Azji i Afryce. Europejskie odmiany pochodzą od gruszy polnej i śnieżnej. Mnogość gatunków jest wynikiem podatności na krzyżowanie tworzące liczne podgatunki. W Polsce popularna od 30 do 60 gatunków wyselekcjonowanych na przestrzeni wieków. Do najpopularniejszych należą Klapsa, Lukasówka, Konferencja, Komisówka, Paryżanka. Najświeższe grusze z sadu pojawiają się w lipcu i są dostępne do końca października. Następnie na rynku są dostępne te z przechowalni. Podobnie jest zresztą z jabłkami. Owoce zazwyczaj są jadane na surowo, ale popularne jest ich pieczenie, suszenie oraz gotowanie. Idealnie pasują do ciast, deserów, napojów, kompotów i sałatek. Pojawiają się także w napojach alkoholowych. Świetnie sprawdzają się podczas kandyzacji, suszenia oraz konserwowania. Zawierają dużo potasu, wapnia, magnezu, sodu, miedzi, żelaza, boru oraz jodu. Możemy w niej także znaleźć źródło kwasu owocowego – jabłkowe i cytrynowego. Posiada też węglowodany, pektyny, błonnik i olejki eteryczne. Z witamin A, B1, B2, B6, C i PP.

Jabłkapopularnością i rozprzestrzenieniem na świecie nie ma sobie równych. Drzewo pochodzi z Chin i za jej przodków uważa się jabłoń wschodnią oraz jabłoń Sieversa. Owoce jabłoni zajmują czwarte miejsce pod względem produkcji na świecie. Niezwykłą popularnością cieszą się w Polsce, gdzie są jednym z symboli naszego eksportu. Nasze popularne odmiany to Kosztela, Papierówka, Szara Reneta, Złota Reneta, Ananas Berżnicki, Antonówka, Kronselska, Malinówka, Boiken, Spartan, Starking, Ligol, Cortland, Alwa, Lobo, Champion. Owoce prosto z sadów trafiają na stoły w okresie od lipca do listopada. Najczęściej jadane są na surowo, ale popularnością cieszy się także ich gotowanie, pieczenie i suszenie. Królują na ciastach, deserach, w sałatkach i surówkach. Przez embargo Rosji popularne staje się cydr. Jabłka posiadają ponad 20 cennych składników. Od witamin A, B1, B2, B6, B12, C, E po kwasy owocowe, przeciwutleniacze, pektyny, błonnik, kwasy foliowe. Ze pierwiastków należy wymienić potas, krzem, sód, wapń, fosfor, magnez, żelazo, cynk, miedź, mangan i jod.

Brukiew – nazywany tez karpielem jest odmianą kapusty rzepaku. Nie rośnie dziko. Uprawiany jest w większości krajów zachodniego globu. W Polsce znany jest od XVII wieku. Brukiew zbiera się od sierpnia do listopada. Nie cieszy się popularnością. Powoli to się jednak zmienia, ponieważ bardzo dobrze wpływa na zdrowie. Spożywany jest na surowo, w postaci gotowanej, pieczonej, duszonej. Nadaje się do zup, puree surówek i soków. Dobrze łączy się z mięsem, nadaje się do faszerowania i duszenia z masłem lub śmietaną. Zawiera witaminy A, B1, B2, B5, B6, B9, B12, C, D, K oraz wapń, fosfor, sód, żelazo, magnez, cynk, miedź, siarkę, błonnik, karoten, rutynę, cukry, białka.

Burak Ćwikłowyzaliczany jest do roślin komosowatych i szarłatowatych. Pochodzi od buraka dzikiego, którego do dzisiaj można spotkać na Bliskim Wschodzie, w pobliżu Morza Śródziemnomorskiego, Czarnego, Kaspijskiego i w Indiach. W Polsce zaliczany jest do pospolitych roślin uprawnych. Świeży dostępny jest przez cały rok dzięki chłodniom. Zbiory przypadają na lato i jesień. Młody cechuje się jadalnym korzeniem i liśćmi. Spożywany jest zazwyczaj po przetworzeniu. Idealnie nadaje się do marynat, mieś, zup i sosów. Najbardziej znany jest ze swojego udziału w barszczu czerwonym oraz jako ćwikła z chrzanem. Buraki zawierają dużo witaminy C i B1 oraz makr- i mikroelementy. Posiada też wapno, magnez, potas oraz rzadki rubid i cez. Ten ostatni być może hamuje raka. Odkwasza organizm.

Cebulanależy do rodziny czosnkowatych i pochodzi z Azji Środkowej. Nie rośnie dziko i występuje tylko uprawiana. Do największych producentów cebuli należą Chiny, Rosja, Indie i USA, Turcja oraz Hiszpania. W Polsce powierzchniowo jest to trzecia uprawa po pomidorach i marchwi. Najczęściej występuje w odmianie białej, czerwonej, cukrowej, czosnkowej, szalotce, srebrzystej, jako dymka. Jest dostępna cały rok dzięki systemowi chłodni a jesienią prosto z pola. Surowa nadaje się do spożywania w sałatkach i na kanapkach. Często dodawana jest do zup i mięs, aby dodać smaku potrawie. Zwiera białko, wapń, fluor, prowitaminę A, witaminy B1, B2, B6 oraz C i E.

Cebula dymkato nic innego, jak młoda odmiana cebuli. Występuje z łodygą, czyli szczypiorkiem. Charakteryzuje się twardym białym korzeniem. Pochodzi z Azji Środkowej i obecnie nie rośnie dziko. Spotykana jest tylko w uprawie. W smaku jest łagodna. Najlepsza jest w sezonie od marca do sierpnia. Najczęściej stosowana jest na surowo jako dodatek do kanapek, zup i sałatek oraz dań mięsnych. Zawiera białko, węglowodany, błonnik, witaminę C, karoten, składniki mineralne i siarkę.

Czosnekto warzywo, przyprawa i roślina lecznicza. Dzięki właściwościom leczniczym i smakowym znany jest od ponad 5 tysięcy lat. Pochodzi z południowo-zachodniej Syberii i z tego regionu rozprzestrzenił się na cały świat. Ceniony był przez starożytnych Rzymian, Greków i Egipcjan. Do Polski trafił dzięki Tatarom i od średniowiecza jest bardzo ceniony. Uprawia się go na plantacjach wielkopowierzchniowych, ogrodach i na działkach. Najprościej napisać do czego się nie nadaje, ponieważ poza tym wszędzie się wyśmienicie sprawdza. Oczywiście poza ciastami i deserami. Zawiera witaminy C, A, B1, B2, B3, PP oraz fitosterol, flawonoidy. Słynie z substancji lotnych , które nazywane są olejkami czosnkowymi (allicyna oraz allistatyn) znanymi z silnych właściwości bakteriobójczych.

Fasolajest jednoroczną rośliną bobowatą. Pochodzi z Ameryki Środkowej i Południowej. Do Europy została sprowadzona przez Kolumba. Ciekawostką jest, że pierwsze uprawy miały charakter estetyczny a dopiero w XIX wieku zaczęła gościć na stołach. Jest dostępna przez cały rok. Nie jest jadana na surowo a ziarna służą do przygotowywania zup, past i dań jednogarnkowych. Posiada liczne białka roślinne, sole mineralne, fosfor, żelazo i witaminy z grupy B.

Jarmużwywodzi się od kapusty dzikiej i uprawiana jest jako roślina ozdobna i jadalna. W średniowieczu było to jedno z najpopularniejszych warzyw. Odmiany dzielą się ze względu na liście oraz kolory. Liście mogą być spożywane surowe w surówkach lub ugotowane podobnie do szpinaku. Może być mrożona i konserwowana. Zawiera dużo białka, witamin C, witaminy B oraz PP, E K i H. Z soli mineralnych jarmuż wyróżnia się zawartością wapnia, fosforu, potasu, żelaza i magnezu. Więcej witaminy C zawiera tylko papryka i natka pietruszki. Ceniony jest za właściwości przeciwzapalne i przeciwutleniacze.

Kapusta białanie występuję dziko i spotkać ją można tylko na uprawach. Została pozostawiona w spadku przez Hunów i Mongołów, którzy sprowadzili to warzywo do Europy podczas swoich najazdów. Była popularna w starożytnej Grecji. Do Polski przywędrowała z Niemiec i zadomowiła się w XIV wieku. Obecnie jest bardzo popularną rośliną uprawną. Jest dostępna przez cały rok dzięki przechowalniom. Sezon trwa do listopada a pierwsze warzywa pojawiają się w maju. Z kapusty często są przygotowywane surówki. Może być duszona, gotowana i zapiekana. Popularnym daniem z kapusty są gołąbki, które zawijany jest farsz. Równie znana jest sałatka colesław, bigos, pierogi z grzybami i kapustą. Kapusta zawiera w sobie potas, fosfor, sód, siarkę, wapń, mangan oraz witaminy: A, C, E, K i te grupy B.

Kapusta czerwonaodmiana należąca do rodziny kapustowatych. Jej dziki przodek pochodził z basenu Morza Śródziemnego. Doceniana w starożytności ale na swój podbój stołów czekała do XVIII wieku. W chłodniach jest dostępna cały rok. Okres zbierania przypada na lato i jesień. Szczególnym upodobaniem cieszy się w Polsce, gdzie jest gotowana, duszona i kiszona. Doskonale podkreśla smak dziczyzny i ptactwa. Na śląsku jest przysmakiem. Chroni przed miażdżycą i wzmacnia odporność. Posiada w sobie dużo witaminy E oraz C plus komplet witamin B – B1, B2, B6. Poprawia pracę serca, ponieważ zawiera potas, magnez i cyk. Wykazuje właściwości przeciwuteniające dzięki antocyjanom.

Marchewnależy do rodziny selerowatych. Do dzisiaj można ją spotkać dziko rosnącą na terenach Europy, Azji i północnej Afryki. Jej ojczyzną są prawdopodobnie Chiny. Znana jest człowiekowi od tysięcy lat. Jej wygląd zmieniał się przez wieki. Pierwotnie była uprawiana odmiana biała i tak była znana starożytnym. Jednakże w XVII wieku w Holandii wyprodukowano pomarańczową odmianę. Poza tymi dwoma kolorami można spotkać także marchewkę żółtą, czerwoną i ciemnofioletową. W Portugalii jest uznawana za owoc. Jest dostępna przez cały rok. Zbiory trwają od sierpnia do października. W Polsce cieszy się popularnością równą ziemniakowi. Dodawana jest do wielu potraw – od zup do sałatki. Może być pieczona, duszona, gotowana i smażona. Sprawdza się także w ciastach. Zawiera dużo właściwości odżywczych. Przede wszystkim karoteny poprawiające koloryt skóry, ale także witaminy A, B, C, E, K i PP oraz wapń, żelazo, magnez, cynk, potas, miedź i fosfor.

Pietruszka (korzeń) – należy do rodziny selerowatych. Uprawia się ją na całym świecie. Sezon trwa od września do listopada. Dzięki szerokiego zastosowaniu jej natka nadaje się do kanapek, zup i sosów. Korzeń dzięki aromatowi nie ustępuje zastosowaniem. Posiada witaminy A, C, E, nać jest źródłem żelaza i chlorofilu.

Pornależy do rodziny czosnkowatych. Pochodzi z Azji Mniejszej. Był popularny w starożytnych cywilizacjach basenu Morza Śródziemnego. W Polsce od średniowiecza. Należy do symboli narodowych Walii. Por dzieli się na letniego, jesiennego i zimowego. W zależności od odmiany jest dostępy od maja do listopada. Surowy dzięki smakowi idealnie pasuje do sałatek i surówek. Najczęściej jest jednak dodawany do zup. Ceniony jest za wartości odżywcze. Posiada witaminę A, E, C i B6. Ze składników mineralnych – potas, wapno, magnez, fosfor, kwas foliowy. Dzięki żelazu leczy niedokrwistość. Obniża zły cholesterol i zwiększa ten dobry. Wpływa także na odporność i zabija bakterie.

Rzodkiewkaznana była już 2 tysiące lat temu Egipcjanom. W Europie zagościła dzięki Rzymianom. Od XIII wieku rozpowszechniła się na Niemcy. Dziko rosnąca jest spotykana tylko w Chinach. Należy do wiosennych warzyw i pojawia się już w marcu. Najlepsza w smaku jest na surowo. Stanowi bogate źródło potasu, fosforu, wapnia, żelaza, manganu, witaminy C oraz witamin B.

Sałatawywodzi się z terenów Azji. Uprawiana była przez starożytnych Greków, Rzymian i Egipcjan. Szeroką popularność zdobyła w wiekach średnich. W Polsce odkryta została za panowania Władysława Jagiełły. Zbierana jest od marca do października. W smaku jest delikatna z lekką nutą goryczy. Dobrze smakuje ze śmietaną. Pasuje do sałatek warzywnych. Jest bogata w witaminy A, C, PP, E, potas, wapń, żelazo, magnez i fosfor. Odkwasza organizm i ułatwia trawienie.

Seler (korzeń) – od starożytności stosowany jest jako środek leczniczy. Uprawy zaczęły pojawiać się od XIII wieku. W Polsce pojawia się dzięki królowej Bonie. Miał opinię warzywa luksusowego, ponieważ był uprawiany przy klasztorach i dworach. Naturalnie występuje w południowej Afryce, części Azji i Ameryce Południowej. Dostępny jest cały rok. Dodawany jest do zup i zastępuje niekiedy sól. Poza bulwą wykorzystuje się także nać selera. Zawiera więcej witaminy C niż cytrusy. Posiada kwas foliowy, witaminę PP, witaminy B, wapno, potas, cynk i fosfor.

Topinamburpochodzi z Ameryki Północnej a w Europie zyskał popularność dzięki uprawom w Anglii, z których przeniósł się na całą Europę. W Polsce znany jest od XVII wieku i przybył z Kanady. W XX wieku cieszył się popularnością, ale przegrał walkę na rzecz ziemniaka. Jadalne są bulwy, których jest kilkanaście z jednej rośliny. Przypominają imbir. We Francji mówi się na to warzywo ziemna gruszka a w Anglii ziemne jabłko. Zbierany jest od października do maja. Przyrządza się je podobnie do ziemniaków. W smaku są jednak inne – słodsze i lekko orzechowe. Nadają się do zup warzywnych. Może być także zapiekany gotowany, duszony. Warzywo jest bogate w potas, żelazo, tiaminy. Nie zawiera cholesterolu.

Ziemniakto najpopularniejszy gatunek rośliny uprawnej na świecie. Obecnie jest czwartym najchętniej uprawianym. Wywodzi się z Andów, gdzie uprawiany jest od 8 tysięcy lat. Do Europy trafił w XVI wieku. Klasyfikowany jest na odmiany A, B i C. A i AB należą do odmian sałatkowych i nie rozpadają się po ugotowaniu. Symbol B jest zarezerwowany dla odmian ogólnospożywczych. BC i C są stosowane dla odmian na puree lub kluski i zawierają dużo skrobi. W Polsce jest niekwestionowanym królem stołów. Nie jest jadany na surowo, ale tylko ugotowany. Stanowi bazę pod pierogi ruskie, kopytka, katacze, kluski śląskie, knedle. Często jest stosowany w daniach głównych. Dodaje się go tez do zup a nawet podaje grillowanego lub z ogniska. Zawiera dużo witaminy C oraz grupy witamin B, PP, K. Bogaty jest także w fosfor, magnez, sód, wapń. Stanowi źródło błonnika. Ułatwia pracę układu trawiennego.

Orzechy włoskiedziko występuje na Bałkanach, południowo-wschodniej Europie oraz części Azji. Dostępny jest przez cały rok, ale świeży zbierany jest na przełomie września i października. Jadany jest na surowo. Dodawany jest do ciast, deserów i pieczywa. Zawiera witaminy E, B3, B5, B6 oraz potas, fosfor i magnez.

Orzechy laskowedziko występuje w Europie, Azji Mniejszej. W Polsce jest dziko spotkany na terenie całego kraju. Orzechy są dostępne cały rok. Jadane są na surowo ale spotyka się je w ciastach słodyczach, lodach, jogurtach, deserach. Orzechy są bogate w witaminy B1, B2, PP, C oraz E. Posiadają także minerały – żelazo, potas, cynk, miedź, fosfor, błonnik i kwas foliowy.

Pieczarkiwstępują naturalnie, ale najczęściej można je spotkać hodowane. Dzielą się na rodzaj białe, brązowe, portobello. Dwie pierwsze odmiany są uprawiane cały rok. Od 4 do 5 tygodni od rozpoczęcia procesu uprawy można je zbierać. Najpopularniejsza jest pieczarka biała. Najlepszy smak uzyskuje duszona. Brązowa dłużej zachowuje świeżość a portobello jest znacznie większa od krewnych i można ją nawet grillować.

Dodaj komentarz

Your email address will not be published.

*

Ostatnio dodane w kategorii Sezonowe warzywa i owoce

Przejdź Na górę